Co do zasady, świadczenia otrzymane przez pracownika od pracodawcy stanowią jego przychód podlegający opodatkowaniu. Jak bowiem stanowi art. 12 ust. 1 updof, za przychody ze stosunku pracy lub stosunków pokrewnych uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.

W ramach powołanej definicji mieszczą się również świadczenia otrzymane z tytułu udziału w imprezie integracyjnej. Jednak przychód u pracownika powstanie tylko wówczas, gdy można ustalić, jaka wartość świadczenia przypada na konkretnegopracownika.

Natomiast wymienione świadczenie nie będzie stanowiło przychodu pracownika, jeżeli impreza ma charakter otwarty i mogą w niej brać udział wszyscy pracownicy, a pracodawca pokrywa wydatki organizacji imprezy integracyjnej np. w formie ryczałtu, co uniemożliwia ustalenie wartości świadczenia przypadającego na każdego pracownika.

Innego zdania są jednak organy podatkowe.

Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie, w interpretacji indywidualnej z 28 listopada 2008 r., nr IPPB1/415-1085/08-2/ES wyjaśnił: „(...) możliwe jest ustalenie wartości faktycznie otrzymanych przez danego pracownika świadczeń, ponieważ w przypadku organizowania spotkania integracyjnego, nie ma przeszkód w ustaleniu dla kogo impreza jest organizowana i kto faktycznie brał w niej udział. Nieistotne jest przy tym, ile dana osoba skonsumowała potraw, gdyż koszty zakupu tych usług ponoszone są niezależnie od tego czy pracownik skorzystał z nich w pełnym zakresie, czy nie. Wartość świadczenia należy obliczyć dzieląc kwotę (wynikającą z wystawionych faktur i rachunków, które posiada Wnioskodawca) przez liczbę pracowników biorących udział w spotkaniu integracyjnym”.

Tak też wyjaśnił Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy, w interpretacji indywidualnej z 6 marca 2009 r., nr ITPB2/415-1126/08/MK oraz Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu, w interpretacji indywidualnej z 14 października 2008 r., nr ILPB1/415-507/08-3/RP.

Z takim stanowiskiem organów podatkowych nie zgadzają się jednak podatnicy.

O rozstrzygnięcie spornej kwestii dotyczącej ustalenia i opodatkowania świadczenia uzyskanego przez pracownika z tytułu udziału w imprezie integracyjnej mającej charakter otwarty wystąpiła do sądu podatniczka.

We wniosku o interpretację przepisów prawa podatkowego złożonym do organu podatkowego podatniczka wyjaśniła, że organizuje spotkania integracyjne dla pracowników, mające na celu m.in. poprawę współpracy przy wykonywaniu zadań wynikających ze stosunku pracy i poprawę atmosfery w firmie.

Bardzo często podatniczka nie jest w stanie przypisać pracownikowi wartości świadczenia, które ten faktycznie otrzymał. Sytuacja taka ma miejsce nawet wówczas, gdy organizując spotkanie, dokonuje płatności danej kwoty pomnożonej przez liczbę uczestników. Sposób kalkulacji kosztów nie przekłada się na faktycznie otrzymany przez pracownika przychód, bowiem nie wszyscy pracownicy w równym stopniu korzystają z oferowanych świadczeń. Dlatego zdaniem podatniczki w takim przypadku nie można ustalać przychodu poprzez podzielenie kwoty wydatków poniesionych na zorganizowanie imprezy przez liczbę uczestników. Oznaczałoby to bowiem ustalenie przychodu „wirtualnego”, a nie rzeczywiście uzyskanego przez pracownika.

W wydanej interpretacji Minister Finansów uznał stanowisko podatniczki w tej kwestii za nieprawidłowe. Podkreślił, że podatniczka nie organizuje imprezy otwartej, tylko imprezę skierowaną do konkretnej grupy pracowników. W związku z tym jest w stanie ustalić faktyczną liczbę osób biorących udział w spotkaniu, chociażby poprzez stworzenie listy osób, które wyrażą chęć uczestnictwa w spotkaniu, a następnie poprzez fizyczne potwierdzenie obecności. Jest też w stanie określić, którzy pracownicy brali udział w imprezie. Wartość świadczenia należy obliczyć, dzieląc kwotę (wynikającą z wystawionych faktur i rachunków, które posiada podatniczka) przez liczbę pracowników biorących udział w spotkaniu integracyjnym.

Podatniczka nie zgadzając się ze stanowiskiem Ministra Finansów, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

WSA w wyroku z 16 czerwca 2009 r., sygn. akt III SA/Wa 412/09 rozstrzygnął spór na korzyść podatniczki, stwierdzając, że „(…) w przypadku, gdy wartości świadczeń nie można przyporządkować do świadczeń uzyskiwanych przez konkretnego pracownika, czyli w takim jak w niniejszej sprawie, gdzie opłata jest wnoszona ryczałtowo za wszystkich pracowników bez względu na to, czy pracownik ze świadczeń korzystał, czy też nie korzystał, brak jest podstaw do ustalenia dla konkretnego pracownika kwoty przychodu uzyskanego z tytułu finansowania przez pracodawcę kosztów spotkania integracyjnego. Nie sposób bowiem stwierdzić, czy pracownik rzeczywiście otrzymał owo świadczenie i jaka jest jego wartość”.

W wydanym wyroku Sąd podkreślił, że poniesienie przez podatniczkę wydatków na sfinansowanie spotkania integracyjnego nie skutkuje automatycznie powstaniem przychodu po stronie pracownika. Przychód może powstać w związku z poniesieniem tych wydatków, jeśli spełnione zostaną przesłanki określone w art. 11 ust. 1 i art. 12 ust. 1 updof.

Zwróć uwagę!

Przepis art. 11 ust. 1 updof warunkuje możliwość uznania za przychód wartości nieodpłatnego świadczenia otrzymaniem takiego świadczenia. Oznacza to, że w przypadku świadczeń nieodpłatnych opodatkowaniu może podlegać tylko przychód rzeczywiście otrzymany, a nie możliwy do otrzymania.

W ocenie Sądu sposób obliczenia wartości świadczenia uzyskanego przez pracownika z tytułu udziału w imprezie integracyjnej wskazany przez organ podatkowy jest niezgody z przepisami podatkowymi. Według organu podatkowego wartość świadczenia należy obliczyć, dzieląc kwotę zapłaconą przez podatniczkę przez liczbę pracowników uczestniczących w spotkaniu integracyjnym. Tymczasem wartość pieniężną świadczeń w naturze, innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych ustala się według zasad określonych w art. 12 ust. 2 oraz art. 11 ust. 2-2b updof, w zależności od rodzaju uzyskanego świadczenia. Zatem, jeśli nie jest możliwe obliczenie wartości świadczenia według zasad określonych w przepisach ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nie można pracownikowi przypisać przychodu podlegającego opodatkowaniu.

Podobnie orzekł WSA we Wrocławiu, w wyroku z 7 maja 2009 r., sygn. akt I SA/Wr 1326/08.